< p>

Naïef?

14 oktober 2020

In onze contacten met financiële ondernemingen speelt druk vaak een grote rol. De druk om voor een bepaalde datum een bepaald doel te behalen. In het oog springen hierbij de doelen met betrekking tot het reviewen van CDD-dossiers. Oftewel: een inhaalslag om je klanten aantoonbaar te leren kennen. Een belangrijk punt van aandacht in dit proces wil ik in deze blog aanhalen: de afweging tussen kwantiteit en kwaliteit. 

Waar eindigt dit? 

In een eerdere blog schreef ik al over de vraag waar het binnenhalen van grote groepen (aankomende) CDD-analisten zou moeten stoppen. Ik vroeg me in die blog af of de oplossing zoals deze toen werd (en ook nu nog wordt) ingezet wel de oplossing is voor het probleem van de achterstanden. Immers, je zet een grote groep vaak te onervaren mensen aan een klus waarvan je eigenlijk al bij voorbaat weet dat de gewenste kwaliteit niet gehaald kan worden. 

Waar gaat het uiteindelijk over? 

Kwaliteit, daar is het toch allemaal om te doen? Het gaat er toch niet om aantoonbaar te maken dat je ‘iets’ hebt gedaan om de klant te leren kennen en dat er ‘iets’ in het dossier staat? Het gaat er volgens mij om dat je de principes van adequaat risicomanagement op klantniveau aantoonbaar toepast (en blijft toepassen). Dat is waar het toezicht zich als het goed is ook op zou moeten concentreren: hoe goed kennen onze financiële ondernemingen hun klanten en hoe adequaat passen zij risicomanagement toe op zowel klant- als portefeuilleniveau? 

Maar wat zien wij in onze advies- en opleidingspraktijk? De wettelijke vereisten worden door financiële ondernemingen zelf vertaald naar zeer ambitieuze doelstellingen. Het betreft vaak doelstellingen die met name gaan over het aantal ‘af te sluiten’ dossiers per week. Alles om maar zo rap mogelijk alle dossiers in de portefeuille een vinkje te kunnen geven: afgerond! 

Het risico dat alles weer over moet 

En wat zie ik dan in de nabije toekomst gebeuren? Een toezichthouder die langskomt en een paar dossiers opvraagt. Dat hoeven overigens echt niet allemaal geoormerkte hoog-risico dossiers te zijn. Als ik de toezichthouder was, zou ik zeker ook even in de groep ‘laag-risico’ kijken. Daar zitten de echte risico’s. Immers: als je niet weet wat je niet weet, dan wordt het pas echt gevaarlijk. 

Enfin, de toezichthouder bekijkt de dossiers en het zou zo maar kunnen zijn dat dat een dossier is dat onder hoge druk is bekeken en misschien wel daardoor te snel is afgerond. De kans dat hierdoor de net iets geraffineerder verborgen red flags in het dossier niet opgemerkt worden is groot. En wat gebeurt er dan? Het volgende dossier maar eens bekijken. Wat geeft ons de garantie dat daar niet hetzelfde aan de hand kan zijn? En wat dan? Wat wordt dan de opdracht van de toezichthouderPrecies: Doe maar opnieuw! Dat scenario voorzie ik in de financiële sector in Nederland. 

Effectieve verdedigingslinies 

Hoe zouden we dit risico kunnen beheersen? Er zijn verschillende wegen die hiervoor, als het kan parallel aan elkaar, bewandeld kunnen worden. Gelukkig omarmen de meeste ondernemingen het idee van de three lines of defense. Vanzelfsprekend ligt de verantwoordelijkheid voor het integriteitsrisicobeheer in de eerste lijn. Dat is tevens de lijn waar de CDD-analist wordt ingezet om de klanten te leren kennen. De tweede en derde lijn staan ervoor opgesteld om de eerste lijn te adviseren over de risicobeheersing en te wijzen op eventuele zwakten daarin. In eerste instantie zou ik dus van de compliance officers een zeer kritische houding ten aanzien van de kwaliteit van de afgevinkte dossiers én de eenzijdige doelstellingen op het gebied van kwantiteit verwachtenEen duidelijke scheiding tussen de verdedigingslijnen is dan gewenst, ondanks dat er natuurlijk wel degelijk een adviesrelatie ligt 

Neem de tijd 

Een tweede weg die ik hier wil noemen is het nemen van voldoende tijd om alle betrokkenen op te leiden en de klanten te leren kennen. Te gehaaste actie kan op een gegeven moment tegen je gaan werken. Dit is dus zeker niet alleen een oproep gericht aan de onder toezicht staande instelling, maar zeker ook aan de toezichthouders. Pas als we ondernemingen voldoende tijd gunnen om deze enorme operatie ook kwalitatief tot een goed einde te brengen komen we met elkaar het verst. Natuurlijk, de druk is, ook vanuit internationaal perspectief, groot en dat is ook te begrijpen. Witwassen is een internationaal probleem en het bestrijden ervan vergt een inspanning van elke betrokkene. Echter, met het spreekwoordelijk dichtknijpen van de keel van de ondernemingen en het haastwerk dat daarmee wordt afgedwongen bereiken we niets en boeren we nog eerder achteruit. Als we de steeds geraffineerdere red flags in een dossier niet weten te vinden, geven we veel geld uitverspillen we veel tijd en bereiken we daarmee uiteindelijk niets of in ieder geval te weinig 

Fouten maken mag 

De derde en laatste weg die ik graag aan deze overweging wil toevoegen is het idee dat fouten maken is toegestaan. Je leest het goed. Pas als we met elkaar fouten identificeren en met elkaar in overleg gaan hoe we deze in de toekomst kunnen voorkomen leren we met elkaar. Opleiden is in mijn ogen niet de one size fits all-toverformule voor het ‘up to speed’ krijgen van je analistenkorps. Dat zit hem ook in het maken van voldoende meters in het vak en dus ook het maken van fouten. Juist door het ontvangen van feedback op de analyse van voldoende verschillende situaties word je een professional. Dan moet deze feedback dus wel worden georganiseerd (three lines of defense) en moet er voldoende ruimte zijn om de feedback te geven, te ontvangen en te verwerken (er moet voldoende tijd voor worden gemaakt). 

Ten slotte 

Ook op het gebied van het beheersen van integriteitsrisico’s op klantniveau staan we in Nederland met elkaar voor dezelfde uitdagingHet bestrijden van witwassen en de financiering van terrorisme is een opgave die we alleen met effectieve samenwerking kunnen bereiken. 

Wilt u meer informatie? Neem contact met ons op.

Gerelateerde informatie

Nationaal Anti-Witwascongres 2021

medior compliance adviseur

senior compliance adviseur

Send this to a friend